प्लासीची लढाई व बक्सार लढाई माहिती

प्लासीची लढाई माहिती

प्लासीची लढाई व बक्सार लढाई माहिती

  • इंग्रजांचा भारतातील  राजकीय सत्तेचा प्रारंभ.
  • 1756 अलिवर्दिखानचा उत्तराधिकारी म्हणून त्याचा नातू सिराज उद्दौला बंगालचा नवाब. त्याने ‘कासिम बाजार’येथील वखार व फोर्ट विल्यम किल्ला ताब्यात घेतला. व अंधारकोठडीची घटना
  • यात नेतृत्व:- वॉटसन व रॉबर्ट क्लाईव.
  • यांचे सैन्य बंगाल मध्ये व त्यातून नवाब व इंग्रजात वाद
  • हीच लढाई प्लासीची लढाई
  • पराभव:- नवाब
  • पराभवाची कारणे  :- मिरबक्षी , मिरजाफर, कलकत्ताचे प्रमुख अधिकारी, तसेच जगतशेठ हे इंग्रजांना फितूर.    

23 जून 1757 रोजी रॉबर्ट क्लाइव्हच्या नेतृत्वात बंगालच्या नवाब आणि त्याच्या फ्रेंच मित्रांच्या तुलनेत ब्रिटीश ईस्ट इंडिया कंपनीचा प्लासीची लढाई (बंगालीतील पलाशी) एक निर्णायक विजय ठरली जी रॉबर्ट क्लाइव्हच्या कारभारामुळे शक्य झाली. मीर जाफर अली खान, जो सिराज-उद-दौलाचा सेनापती होता. युद्धामुळे कंपनीला बंगालचे नियंत्रण मिळविण्यात मदत झाली. पुढच्या शंभर वर्षांत त्यांनी संपूर्ण भारतीय उपखंड आणि म्यानमार – आणि थोडक्यात अफगाणिस्तानचा ताबा मिळविला.

बक्सार ची लढाई :-

मीर कासीम नवाब झाल्यानंतर बरद्वान, मिदनापूर, चितगाव जिल्ह्याची जमीनदारी त्याच्याकडे.परत मीर जाफर ला नवाबपद.त्यातून   मीर कासीम व इंग्रज यात युद्ध.मीर कासीम, अयोद्धा नवाब शुजा उद्दौला, मुघल सम्राट शाह आलम दूसरा एकत्र.बक्सार येथे नवाब व बादशाह यांचा इंग्रजांकडून एकत्रित पराभव. 

२२ ऑक्टोबर 1764 रोजी, हेक्टर मुनरो यांच्या नेतृत्वात ब्रिटीश ईस्ट इंडिया कंपनीच्या सैन्याखाली आणि बंगालचे नवाब मीर कासिम यांच्या संयुक्त सैन्यामध्ये 1763 पर्यंत बक्सरची लढाई लढली गेली. मीर जाफर यांना नवाब बनविण्यात आले. युद्धानंतर फक्त मध्ये कंपनीने बंगालमधील दुसर्‍या वेळेस. कटवा, गिरिया आणि उदयनला येथे युद्धात पराभूत झाल्यानंतर अवधचे नवाब शुजा-उद-दौला आणि मुघल बादशाह शाह आलम II यांनी काशीच्या राजा बलवंतसिंगबरोबर मीर कासिमशी युती केली. पटनाच्या पश्चिमेस 130 किलोमीटर पश्चिमेकडे गंगा नदीच्या काठी वसलेल्या बिहारमधील बक्सर या “लहान किल्ल्याचा शहर” येथे लढाई झाली; हा ब्रिटीश ईस्ट इंडिया कंपनीचा निर्णायक विजय होता. 1765 मध्ये अलाहाबाद कराराद्वारे युद्धाचा अंत झाला.

युद्ध परिणाम :– 1) शाह आलम दूसरा याने कंपनी ला बंगाल, बिहार , उडीसा प्रांताचे  दिवाणी अधिकार

                     2) बादशाहला 26 लाख रु पेन्शन

                     3) शुजा उद्दौलाकडून युद्ध खंडणी 50 लाख रु.

इतर महत्वाच्या नोट्स

    सर्व विषयाचे सराव प्रश्नसंच डाउनलोड करा

    Mpsc मोफत ऑनलाइन टेस्ट सिरिज Join Now

    नवीन सरकारी नोकरी अपडेट्स Visit Now