उडान योजना (UDAN Scheme) ही भारत सरकारची प्रादेशिक हवाई संपर्क वाढविण्यासाठी सुरू करण्यात आलेली महत्त्वाची योजना आहे. उडान योजनेचा मुख्य उद्देश देशातील लहान शहरे, दुर्गम भाग आणि प्रादेशिक विमानतळांना हवाई मार्गाने जोडणे तसेच सामान्य नागरिकांना परवडणाऱ्या दरात विमान प्रवासाची सुविधा उपलब्ध करून देणे हा आहे. “उडे देश का आम नागरिक”. या संकल्पनेनुसार देशातील अधिकाधिक नागरिकांना […]
सागरमाला योजना (Sagarmala Programme) ही भारत सरकारची बंदर-केंद्रित विकासाची महत्त्वाची योजना आहे. सागरमाला योजनेचा मुख्य उद्देश भारतातील बंदरांचे आधुनिकीकरण करणे, बंदरांशी जोडलेली वाहतूक व्यवस्था मजबूत करणे, किनारी भागातील औद्योगिक विकासाला चालना देणे आणि लॉजिस्टिक्स खर्च कमी करण्यास मदत करणे हा आहे. भारताला मोठी समुद्रकिनारपट्टी लाभली असून देशाच्या आंतरराष्ट्रीय व्यापारामध्ये समुद्री वाहतुकीचे महत्त्व मोठे आहे. त्यामुळे […]
भारत माला परियोजना (Bharatmala Pariyojana) हा भारत सरकारचा देशातील महामार्ग आणि रस्ते पायाभूत सुविधा सुधारण्यासाठीचा महत्त्वाचा कार्यक्रम आहे. भारतमाला परियोजनेचा मुख्य उद्देश आर्थिक कॉरिडॉर, सीमावर्ती रस्ते, किनारी भागातील रस्ते, बंदरे, पर्यटनस्थळे आणि इतर महत्त्वाच्या भागांना आधुनिक महामार्गांच्या माध्यमातून जोडणे हा आहे. या प्रकल्पामुळे देशातील Connectivity, Logistics आणि Freight Movement सुधारण्यास मदत होते. तसेच प्रवासाचा वेळ […]
गतीशक्ती कार्गो टर्मिनल योजना ही भारतीय रेल्वेच्या मालवाहतूक पायाभूत सुविधा मजबूत करण्यासाठी सुरू करण्यात आलेली महत्त्वाची योजना आहे. या योजनेचा मुख्य उद्देश खासगी सहभागातून रेल्वेच्या मालवाहतुकीसाठी आधुनिक कार्गो टर्मिनल विकसित करणे, माल चढ-उताराची प्रक्रिया सुलभ करणे आणि लॉजिस्टिक्स खर्च व वेळ कमी करण्यास मदत करणे हा आहे. (GCT Scheme) अंतर्गत विविध ठिकाणी मालवाहतुकीसाठी आवश्यक सुविधा […]
राष्ट्रीय लॉजिस्टिक योजना (National Logistics Policy – NLP) ही भारत सरकारची महत्त्वाची धोरणात्मक योजना आहे. देशातील लॉजिस्टिक्स व्यवस्था अधिक कार्यक्षम, स्वस्त, वेगवान आणि तंत्रज्ञानाधारित बनवणे हा या धोरणाचा मुख्य उद्देश आहे. उद्योग, व्यापार, शेतकरी आणि ग्राहकांसाठी मालाची वाहतूक सुलभ करण्याबरोबरच भारताची जागतिक व्यापारातील स्पर्धात्मकता वाढविण्यावरही या धोरणाचा भर आहे. ही केवळ रस्ते किंवा रेल्वे वाहतुकीशी […]
उत्पादन आधारित प्रोत्साहन योजना (Production Linked Incentive Scheme – PLI) ही भारत सरकारची महत्त्वाची औद्योगिक योजना आहे. या योजनेचा मुख्य उद्देश भारतातील उत्पादन क्षमता वाढवणे, देशांतर्गत आणि जागतिक गुंतवणूक आकर्षित करणे, आयातीवरील अवलंबित्व कमी करणे आणि भारतीय उत्पादनांची निर्यात वाढवणे हा आहे. योजना अंतर्गत पात्र कंपन्यांना त्यांच्या पात्र उत्पादनाच्या वाढीव विक्रीवर आधारित आर्थिक प्रोत्साहन दिले […]
आत्मनिर्भर भारत अभियान (Aatmanirbhar Bharat Abhiyan) हे भारत सरकारने 12 मे 2020 रोजी जाहीर केलेले व्यापक आर्थिक आणि सामाजिक पुनरुत्थान अभियान आहे. COVID-19 महामारीच्या काळात भारतीय अर्थव्यवस्थेला आधार देणे, देशांतर्गत उत्पादन वाढवणे, स्थानिक उद्योगांना प्रोत्साहन देणे आणि भारताला विविध क्षेत्रांमध्ये अधिक आत्मनिर्भर बनवणे हा या अभियानाचा मुख्य उद्देश आहे. ही एकच स्वतंत्र योजना नसून विविध […]
आत्मनिर्भर भारत रोजगार योजना (Aatmanirbhar Bharat Rojgar Yojana – ABRY) ही केंद्र सरकारने COVID-19 महामारीनंतर रोजगाराला चालना देण्यासाठी सुरू केलेली महत्त्वाची योजना होती. या योजनेचा उद्देश नवीन रोजगार निर्माण करण्यासाठी नियोक्त्यांना प्रोत्साहन देणे आणि महामारीदरम्यान रोजगार गमावलेल्या पात्र कर्मचाऱ्यांना पुन्हा औपचारिक रोजगारात आणणे हा होता. महत्त्वाचे: ही योजना आता नवीन लाभार्थी नोंदणीसाठी खुली नाही. लाभार्थी […]
स्टार्टअप सीड फंड योजना (Startup India Seed Fund Scheme – SISFS) ही भारत सरकारच्या वाणिज्य आणि उद्योग मंत्रालयाच्या Department for Promotion of Industry and Internal Trade (DPIIT) अंतर्गत राबविण्यात आलेली महत्त्वाची योजना आहे. या योजनेचा उद्देश सुरुवातीच्या टप्प्यातील स्टार्टअप्सना Proof of Concept, Prototype Development, Product Trials, Market Entry आणि Commercialisation यासाठी आर्थिक सहाय्य उपलब्ध करून […]
पीएम युवा योजना (PM YUVA Yojana) ही भारत सरकारच्या शिक्षण मंत्रालयाच्या उच्च शिक्षण विभागाशी संबंधित युवक-केंद्रित पहल आहे. PM YUVAचा भर विशेषतः युवांमध्ये उद्योजकतेची संस्कृती विकसित करणे, मार्गदर्शन उपलब्ध करून देणे आणि उद्योजकता शिक्षणाला प्रोत्साहन देणे यावर आहे. महत्त्वाची टीप: “PM YUVA” या नावाने केंद्र सरकारच्या वेगवेगळ्या कालखंडातील उपक्रमांचा संदर्भ आढळतो. त्यामुळे खालील माहिती PM […]