पेशींच्या स्वभक्षणाचा ‘नोबेल’ शोध कसा घडला?
पेशींच्या स्वभक्षणाचा ‘नोबेल’ शोध कसा घडला? पेशींच्या स्वभक्षणाचा ‘नोबेल’ शोध कसा घडला? जपानचे योशिनोरी ओसुमी हे संशोधनाच्या विविध क्षेत्रांत कार्यरत असले तरी त्यांनी पेशींच्या स्वभक्षणावर संशोधनासाठी १९८८ मध्ये वेगळी प्रयोगशाळा सुरू केली. मानवी शरीरात लायसोसोम नावाचा जो भाग असतो त्यातील ऑरगॅनेलीत प्रथिनांचा ऱ्हास कसा होतो, याचा शोध घेताना त्यांनी यिस्टच्या पेशींचा अभ्यास केला. मानवी शरीरातील […]
मिठ गुणधर्म व उपयोग
मिठ गुणधर्म व उपयोग मिठ गुणधर्म व उपयोग -( NaCl ) Salt use उपयोग – मिठाचा जर योग्य प्रमाणात वापर केला, तर अनेक आजारांवर ते उपयुक्त ठरते. १. ओवा, मीठ व जिरे वाटून त्याची बारीक पूड घेतल्याने अपचनातून निर्माण झालेली पोटदुखी कमी होते. २. लहान मुलांना जर कृमी झाले असतील, तर मिठाचे पाणी सकाळीच पिण्यास […]
पाण्याचे असंगत आचरण
पाण्याचे असंगत आचरण Inconsistent behavior of water पाण्याचे असंगत आचरण सामान्यपणे द्रव मर्यादित तापमानापर्यंत तापविल्यास त्याचे प्रसरण होते व थंड केल्यास त्याचे आकुंचन होते. परंतु पाण्याचे तापमान 40C पेक्षा कमी झाले असता पाणी वैशिष्ट्यपूर्ण व अपवादात्मक आचरण दाखवते. 00 C तापमानाचे पाणी तापविले असता सुरूवातीस 40C तापमान होईलपर्यंत त्याचे प्रसरणाऐवजी आकुंचन होते. 40C या तापमानास […]
जीवनसत्वे व त्याचे स्त्रोत
जीवनसत्वे व त्याचे स्त्रोत जीवनसत्वे व त्याचे स्त्रोत 💢सर फ्रेडीरिक गॉवलॅड हॉपकिन नावाच्या शास्त्रज्ञाने जिवनसत्वाचा शोध लावला. 💢सजीवांना या पोषणतत्वाची सूक्ष्म प्रमाणात गरज असली तरी, त्याच्या अभावी होणार्या आजाराची परिणामता फार मोठी आहे. 💢आपल्याला खालील जिवनसत्वाची गरज असते. 🌀 1. सत्व – अ 💢शास्त्रीय नांव – रेटीनॉल 💢उपयोग – डोळे व त्वचा यांच्या आरोग्याकरिता 💢अभावी […]
विज्ञानातील महत्वाच्या संज्ञा
विज्ञानातील महत्वाच्या संज्ञा Important Terms in Science विज्ञानातील महत्वाच्या संज्ञा *काचेचा रंग – वापरावयाची धातूसंयुगे* लाल – क्युप्रस ऑक्साइड निळा – कोबाल्ट ऑक्साइड हिरवा – क्रोमीअम ऑक्साइड किंवा फेरस ऑक्साइड जांभळा – मॅगनीज डाय ऑक्साइड पिवळा – अॅटीमनी सल्फाइड दुधी – टिन ऑक्साइड किंवा कॅल्शिअम सल्फेट *समीश्रे – घटक* पितळ – तांबे+जस्त ब्रांझ – तांबे+कथिल […]
रडार तंत्रज्ञान व उपयोग
रडार तंत्रज्ञान व उपयोग रडार तंत्रज्ञान व उपयोग रेडिओ डिटेकशन अँड रेजिंग रडार तंत्रज्ञान व उपयोग“`हे इलेक्ट्रॉनिक उपकरण आहे याच्या दृष्टीक्षेपात येणाऱ्या,हलणाऱ्या व स्तब्ध वस्तूंची नोंद घेऊ शकते डोळ्याला न दिसणाऱ्या वस्तूंची दिशा ,अंतर,उंची आणि वेग यांची माहिती करून घेण्याची क्षमता या उपकरणात आहे.“` “`रडार चा मूळ उद्देश वस्तूंचे अस्तिस्त्व नोंदणे आपल्या डोळ्यांना वस्तू दिसण्याचे […]
16 सप्टेंबर: ओझोन दिन माहिती
16 सप्टेंबर: ओझोन दिन माहिती 16 सप्टेंबर: ओझोन दिन माहिती १९९५ सालापासून दरवर्षी १६ सप्टेंबरला संयुक्त राष्ट्र संघटनेच्या (UN) पर्यावरण कार्यक्रम विभागातर्फे “आंतरराष्ट्रीय ओझोन दिन” साजरा केला जातो. ओझोन थराच्या संरक्षणासाठी १९८७ साली ह्या दिवशी कॅनडातील मॉन्ट्रिएल शहरात जगभरातील प्रतिनिधींनी एका आंतरराष्ट्रीय करारावर सह्या केल्या. हा करार होता ओझोनच्या थरास हानीकारक ठरणार्या पदार्थांचा वापर कमी […]
Computer Practice questions
Computer Practice questions Computer Practice questions 1. Programmer who works in high level languages and have application understanding are considered as a) design programmers b) applications programmer c) analysis programmer d) train programmers e) None of these 2. In computer programming, particular way in which data records are arranged into a specific manner is considered […]
आगकाड्या तयार करण्याची प्रक्रिया माहिती
आगकाड्या तयार करण्याची प्रक्रिया माहिती आगकाड्या तयार करण्याची प्रक्रिया माहिती कोणत्याही खरखरीत पृष्ठावर किंवा विशिष्ट प्रकारच्या पृष्ठावर घासल्यास पेट घेईल असे रासायनिक पदार्थांचे मिश्रण ज्या काडीच्या किंवा कागदी पट्ट्याच्या अथवा सुरळीच्या टोकास लाविलेले असते, तिला ‘आगकाडी’ असे म्हणतात. लाकडावर लाकूड घासले गेल्याने वणवा लागतो असे आढळल्यावरून प्राचीन काळी यज्ञाकरिता अग्नी उत्पन्न करण्याचे अरणी-घुसळदांडू हे उपकरण […]
लायगो गुरुत्वीय लहरी शोधक यंत्रे माहिती
लायगो गुरुत्वीय लहरी शोधक यंत्रे यंत्रे माहिती Ligo-Gravitational-Waves-Research गुरुत्वीय लहरींच्या शोधासाठी वापरण्यात आलेली दोन लायगो गुरुत्वीय लहरी शोधक यंत्रे पुन्हा सुरू करण्यात आली असून आगामी काळातील विश्वातील आणखी काही कृष्णविवरांच्या टकरी व त्यातून निर्माण होणाऱ्या गुरुत्वीय लहरींचा शोध घेण्यात यश येईल अशी आशा आहे. लायगो शोध उपकरणांमध्ये लेसर, इलेक्ट्रॉनिक व ऑप्टिक्स (प्रकाशशास्त्र) पातळीवर काही बदल […]