प्रधानमंत्री पीक विमा योजना

प्रधानमंत्री पीक विमा योजना (PMFBY)

🔷 योजनेची ओळख

प्रधानमंत्री पीक विमा योजना ही केंद्र सरकारची शेतकऱ्यांसाठीची महत्वाची विमा योजना असून नैसर्गिक आपत्ती, कीड-रोग, अतिवृष्टी, दुष्काळ, गारपीट इत्यादीमुळे होणाऱ्या पीक नुकसानीपासून आर्थिक संरक्षण देणे हा योजनेचा मुख्य उद्देश आहे.
ही योजना 2016 मध्ये सुरू झाली.

प्रधानमंत्री पीक विमा योजना

प्रधानमंत्री पीक विमा योजना (PMFBY)

🔷 योजनेची ओळख

प्रधानमंत्री पीक विमा योजना ही केंद्र सरकारची शेतकऱ्यांसाठीची महत्वाची विमा योजना असून नैसर्गिक आपत्ती, कीड-रोग, अतिवृष्टी, दुष्काळ, गारपीट इत्यादीमुळे होणाऱ्या पीक नुकसानीपासून आर्थिक संरक्षण देणे हा योजनेचा मुख्य उद्देश आहे.
ही योजना 2016 मध्ये सुरू झाली.

कोणती पिके समाविष्ट?

  • खरीप पिके (भात, सोयाबीन, कापूस, मका इ.)
  • रब्बी पिके (गहू, हरभरा, ज्वारी इ.)
  • वार्षिक/व्यावसायिक पिके (ऊस, फळबागा इ.)

शेतकऱ्यांचा विमा हप्ता (Premium)

शेतकऱ्यांना खूपच कमी हप्ता भरावा लागतो:

  • खरीप पिके: विमा रकमेच्या 2%
  • रब्बी पिके: विमा रकमेच्या 1.5%
  • व्यावसायिक / फळपिके: 5%

👉 उर्वरित विमा रक्कम केंद्र व राज्य सरकार भरते.

कोणत्या नुकसानीसाठी विमा मिळतो?

  • दुष्काळ / अतिवृष्टी
  • पूर / गारपीट
  • वादळ / चक्रीवादळ
  • कीड व रोग
  • आग / भूस्खलन
  • पेरणीनंतर उगवण न होणे
  • कापणीपश्चात नुकसान (निश्चित कालावधीत)

पात्रता

  • भारतातील कोणताही शेतकरी
  • स्वतःची किंवा भाड्याची जमीन असलेला शेतकरी
  • कर्जदार व बिगर-कर्जदार शेतकरी दोघेही पात्र

अर्ज कसा करायचा?

▶️ ऑनलाइन अर्ज

  1. अधिकृत वेबसाइट: pmfby.gov.in
  2. Farmer Corner → Apply for Crop Insurance
  3. आवश्यक माहिती भरा व अर्ज सबमिट करा

▶️ ऑफलाइन अर्ज

  • बँक (जिथे पीक कर्ज आहे)
  • CSC केंद्र
  • कृषी कार्यालय / विमा कंपनी प्रतिनिधी

विमा दावा (Claim) कसा करायचा?

  • पीक नुकसान झाल्यास 72 तासांत माहिती देणे आवश्यक
  • टोल फ्री नंबर / अ‍ॅप / बँक / कृषी अधिकारी यांच्यामार्फत कळवता येते
  • पंचनामा करून नुकसानभरपाई निश्चित केली जाते

मोबाईल अ‍ॅप

  • PMFBY मोबाइल अ‍ॅप
  • दावा नोंद, अर्ज, स्थिती तपासणी करता येते

हेल्पलाईन

  • टोल फ्री: 14447
  • वेबसाइट: pmfby.gov.in

महत्त्वाच्या सूचना

  • पिक पेरणी नोंद वेळेत करणे आवश्यक
  • चुकीची माहिती दिल्यास दावा नाकारला जाऊ शकतो
  • विमा अंतिम तारीख चुकवू नये

महत्त्वाच्या सूचना

प्रधानमंत्री पीक विमा योजना (PMFBY) – 20 FAQ

1. प्रधानमंत्री पीक विमा योजना काय आहे?
→ पीक नुकसानीपासून शेतकऱ्यांना आर्थिक संरक्षण देणारी विमा योजना.

2. योजना कधी सुरू झाली?
→ 2016 मध्ये.

3. या योजनेचा मुख्य उद्देश काय आहे?
→ नैसर्गिक आपत्तीमुळे होणारे पीक नुकसान भरून काढणे.

4. कोण पात्र आहे?
→ सर्व शेतकरी (कर्जदार व बिगर-कर्जदार).

5. खरीप पिकांसाठी विमा हप्ता किती?
→ विमा रकमेच्या 2%.

6. रब्बी पिकांसाठी विमा हप्ता किती?
→ विमा रकमेच्या 1.5%.

7. व्यावसायिक/फळपिकांसाठी हप्ता किती?
→ 5%.

8. उर्वरित विमा रक्कम कोण भरते?
→ केंद्र व राज्य सरकार.

9. कोणती पिके योजनेत समाविष्ट आहेत?
→ खरीप, रब्बी व व्यावसायिक पिके.

10. कोणत्या आपत्तीसाठी विमा मिळतो?
→ दुष्काळ, अतिवृष्टी, पूर, गारपीट, कीड-रोग.

11. कर्जदार शेतकऱ्यांसाठी विमा बंधनकारक आहे का?
→ हो.

12. बिगर-कर्जदार शेतकरी अर्ज करू शकतात का?
→ हो.

13. अर्ज ऑनलाइन कुठे करायचा?
→ pmfby.gov.in

14. ऑफलाइन अर्ज कुठे करायचा?
→ बँक, CSC केंद्र, कृषी कार्यालय.

15. पीक नुकसान कधी कळवायचे?
→ 72 तासांत.

16. दावा (Claim) कसा करायचा?
→ अ‍ॅप/टोल फ्री नंबर/बँक/कृषी अधिकारी.

17. दावा मंजूर कसा होतो?
→ पंचनामा व तपासणीनंतर.

18. मोबाईल अ‍ॅप उपलब्ध आहे का?
→ हो, PMFBY App.

19. विमा रक्कम कुठे जमा होते?
→ थेट बँक खात्यात.

20. हेल्पलाईन नंबर कोणता?
→ 14447.

प्रधानमंत्री पीक विमा योजना, PMFBY, Crop Insurance, शेतकरी विमा, पीक नुकसान, खरीप पिके, रब्बी पिके, व्यावसायिक पिके, विमा हप्ता, Premium Rate, Claim Process, पंचनामा, नैसर्गिक आपत्ती, दुष्काळ, अतिवृष्टी, गारपीट, PMFBY Portal, PMFBY App, कृषी योजना, शेतकरी संरक्षण

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *