जननी सुरक्षा योजना (Janani Suraksha Yojana

जननी सुरक्षा योजना (Janani Suraksha Yojana – JSY)

योजनेचा उद्देश

महिलांना रुग्णालयात (Institutional Delivery) प्रसूतीस प्रोत्साहन देणे
माता व नवजात बालकांचा मृत्यू दर कमी करणे
ग्रामीण व दुर्बल घटकातील महिलांना आर्थिक आधार

पात्रता (Eligibility)

गर्भवती महिला
BPL कुटुंबातील महिला (काही राज्यांत सर्व गर्भवती महिलांसाठी लागू)
वय 19 वर्षे किंवा त्यापेक्षा जास्त
सरकारी / मान्यताप्राप्त रुग्णालयात प्रसूती झालेली असावी

आर्थिक सहाय्य (लाभ रक्कम)

🔹 ग्रामीण भाग:

माता: ₹1,400
ASHA सेविकेला प्रोत्साहन रक्कम: ₹600

🔹 शहरी भाग:

माता: ₹1,000
ASHA सेविकेला प्रोत्साहन रक्कम: ₹400

💡 राज्य व क्षेत्रानुसार रक्कम थोडीफार बदलू शकते.

जननी सुरक्षा योजना

मिळणारे लाभ

मोफत प्रसूती सेवा
तपासणी, औषधे व रुग्णालय सेवा
प्रसूतीनंतर आर्थिक सहाय्य थेट बँक खात्यात (DBT)

आवश्यक कागदपत्रे

आधार कार्ड
बँक खाते तपशील
गर्भधारणा नोंदणी कार्ड
प्रसूती प्रमाणपत्र
BPL कार्ड (लागू असल्यास)

अर्ज कसा करावा?

ASHA सेविका / अंगणवाडी सेविका मार्फत
जवळच्या सरकारी रुग्णालयात किंवा आरोग्य केंद्रात नोंदणी
अर्ज प्रक्रिया पूर्ण झाल्यावर लाभ थेट खात्यात जमा

योजनेचे फायदे

महिलांना सुरक्षित प्रसूतीची सुविधा
गरीब व ग्रामीण महिलांसाठी मोठा आधार
मातृ व बाल आरोग्यात सुधारणा
आर्थिक भार कमी
link-Janani Suraksha Yojana

जननी सुरक्षा योजना – उपशीर्षके (मराठी)

योजनेची ओळख
योजनेचा मुख्य उद्देश
योजनेचे फायदे
पात्रता अटी
लाभार्थी कोण?
मिळणारी आर्थिक मदत
ग्रामीण व शहरी भागातील लाभ
राज्यानुसार लाभाची अंमलबजावणी
JSY अंतर्गत मिळणाऱ्या सुविधा
आवश्यक कागदपत्रे
अर्ज करण्याची प्रक्रिया
ASHA सेविकेची भूमिका
थेट लाभ हस्तांतरण (DBT)
PMMVY व JSY मधील फरक
मातृ व बाल आरोग्यावर परिणाम
योजनेचे महत्त्व
सामान्य प्रश्न (FAQ)
निष्कर्ष / उपसंहार

खाली जननी सुरक्षा योजना (JSY) – वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQ) मराठीत दिले आहेत 👇

🤱 जननी सुरक्षा योजना – FAQ (मराठी)
❓ 1) जननी सुरक्षा योजना म्हणजे काय?

जननी सुरक्षा योजना ही केंद्र सरकारची योजना असून गर्भवती महिलांना सुरक्षित प्रसूतीस प्रोत्साहन देण्यासाठी आर्थिक मदत दिली जाते.

❓ 2) या योजनेचा मुख्य उद्देश काय आहे?

मातृ मृत्यू दर कमी करणे

रुग्णालयात प्रसूती वाढवणे

गरीब व ग्रामीण महिलांना आर्थिक आधार देणे

❓ 3) या योजनेसाठी कोण पात्र आहे?

BPL कुटुंबातील गर्भवती महिला

SC/ST प्रवर्गातील महिला

ग्रामीण व शहरी भागातील पात्र महिला

शासन नियमांनुसार पात्रता लागू

❓ 4) किती आर्थिक मदत मिळते?

ग्रामीण भाग: ₹1,400

शहरी भाग: ₹1,000
(रक्कम राज्य/वर्गानुसार बदलू शकते)

❓ 5) पैसे कधी मिळतात?

प्रसूतीनंतर

सर्व कागदपत्रे पूर्ण केल्यानंतर

DBT द्वारे थेट बँक खात्यात

❓ 6) कोणत्या ठिकाणी प्रसूती करणे आवश्यक आहे?

सरकारी रुग्णालय / मान्यताप्राप्त खासगी रुग्णालय

घरगुती प्रसूतीस लाभ मिळत नाही

❓ 7) अर्ज कसा करायचा?

आंगणवाडी सेविका / आशा सेविका यांच्याकडे नोंदणी

प्राथमिक आरोग्य केंद्र (PHC) / सरकारी रुग्णालय

Offline प्रक्रिया

8) कोणती कागदपत्रे लागतात?

आधार कार्ड

बँक खाते तपशील

गर्भधारणा नोंदणी कार्ड

रहिवासी दाखला

BPL / जातीचा दाखला (लागू असल्यास)

9) ASHA सेविकेला काही लाभ मिळतो का?

होय. ASHA सेविकेला प्रोत्साहन भत्ता दिला जातो
(प्रसूतीपूर्व व प्रसूतीनंतर सेवा दिल्याबद्दल)

10) पहिल्या किंवा दुसऱ्या बाळासाठीच योजना आहे का?

होय, काही राज्यांमध्ये पहिल्या 2 प्रसूतींपर्यंत लाभ दिला जातो
(राज्य नियम लागू)

11) ही योजना कोणत्या मंत्रालयांतर्गत आहे?

आरोग्य व कुटुंब कल्याण मंत्रालय, भारत सरकार

2) जननी सुरक्षा योजना आणि जननी शिशु सुरक्षा कार्यक्रम यात फरक काय?

JSY: आर्थिक मदत

JSSK: मोफत उपचार, औषधे, तपासण्या, वाहतूक

OOAcademy